Kiedy sadzić maliny

Jesień czy wiosna: co mówią źródła

Instytut Ogrodnictwa w Skierniewicach w metodyce integrowanej ochrony maliny pisze: maliny najlepiej sadzić jesienią, kiedy wilgotna gleba sprzyja ukorzenianiu się roślin przed zimą. To samo podaje Metodyka Integrowanej Produkcji Malin wydana przez PIORiN w 2023 roku: najodpowiedniejszą porą sadzenia malin jest jesień.

Obie metodyki ostrzegają przed wiosną tym samym zdaniem: podczas sadzenia wiosennego można uszkodzić mocno nabrzmiałe pąki kwiatowe.

Materiał Ministerstwa Edukacji Narodowej o szkółkach krzewów owocowych potwierdza przewagę jesieni. O roślinach matecznych malin pisze, że posadzone jesienią ukorzeniają się lepiej niż krzewy sadzone wiosną. Ten sam materiał opisuje też krzewy malin rozmnażane w doniczkach. Gotowe krzewy najlepiej sadzić na plantacji pod gołym niebem w połowie maja i na początku czerwca. To termin po przymrozkach: według IUNG-PIB średnia data przymrozku w Polsce to 20 kwietnia, a ostatnie przymrozki występują około 25 maja.

Dokładnych miesięcy jesiennego sadzenia ani terminów dla regionów Polski nasze źródła nie podają.

Stanowisko i osłona

Według PIORiN pod plantację malin najlepsze są tereny równinne lub łagodne zbocza. Instytut Ogrodnictwa dodaje, że trzeba unikać miejsc nisko położonych i zastoisk mrozowych, bo tam rośliny przemarzają.

Metodyka PIORiN radzi posadzić szpaler drzew lub wysoki żywopłot od strony zachodniej i północno-zachodniej. Instytut Ogrodnictwa wymienia do takiej osłony olszę, leszczynę i brzozę. Materiał MEN zaznacza, że malinom służą tereny przewiewne. Pomysły na żywopłot znajdziesz w artykule Żywopłot.

Obie metodyki podają, że deszczowanie roślin w czasie przymrozków może uchronić kwiaty nawet przy spadku temperatury do −5 °C. To sposób z plantacji towarowych.

Gleba, odczyn i przedplon

Maliny korzenią się płytko. Dlatego metodyka PIORiN uznaje za nieodpowiednie gleby ubogie w wodę. Najlepsze są gleby żyzne, zasobne w składniki pokarmowe, III i IV klasy bonitacyjnej. Instytut Ogrodnictwa dodaje, że bardzo dobre są lessy, a na glebach lekkich, piaszczystych trzeba nawadniać.

Glebę przygotuj z wyprzedzeniem. Instytut Ogrodnictwa poleca nawóz zielony z mieszanki roślin bobowatych, wysiany mniej więcej rok przed sadzeniem i przyorany w pełni kwitnienia. Przyorana gorczyca i aksamitka ograniczają nicienie w glebie. PIORiN podaje też prostszy sposób: dużą dawkę obornika, 40–50 t/ha, czyli 4–5 kg na metr kwadratowy, albo torf lub kompost. Więcej przeczytasz w artykułach Nawozy zielone i Jak zrobić kompost.

Jak posadzić maliny

Sadzonki. PIORiN każe zakładać plantacje tylko z roślin zdrowych, pochodzących z kwalifikowanych szkółek. Instytut Ogrodnictwa pisze, że powodzenie w uprawie maliny w dużym stopniu zależy od jakości materiału szkółkarskiego.

Głębokość. Obie metodyki podają to samo: rośliny sadzi się w dołki, 1–2 cm głębiej, niż rosły w mateczniku. Materiał MEN o szkółkach podaje dla roślin matecznych 3 cm, ale to zalecenie dla szkółki, nie dla plantacji owocującej.

Rozstawa. Maliny prowadzone w szpalerze przy drutach sadzi się w rozstawie 2,5–3,0 m między rzędami. W rzędzie odmiany silnie krzewiące sadzi się co 50 cm, a słabo krzewiące co 30 cm.

Cięcie. Metodyka PIORiN: na plantacjach nowo założonych, bez względu na termin sadzenia, wczesną wiosną skraca się pędy przy ziemi. Instytut Ogrodnictwa wyjaśnia, że wtedy z karpy wyrasta więcej młodych, silnych pędów.

Ściółka. Na nowych plantacjach często stosuje się czarną folię lub agrowłókninę. Instytut podaje, że wystarczają zwykle na około 3 lata. Jeśli ściółkujesz słomą, trocinami albo korą, PIORiN radzi zwiększyć dawkę azotu o jedną trzecią, bo te ściółki są bogate w celulozę.

Maliny letnie i powtarzające

Typ malin zmienia sposób prowadzenia plantacji. Instytut Ogrodnictwa dzieli odmiany z polskiego rejestru tak:

Malin owocujących jesienią zwykle nie prowadzi się przy drutach. Po zbiorze wszystkie jednoroczne pędy kosi się przy ziemi. Dla malin powtarzających metodyka PIORiN nie podaje rozstawy sadzenia, tylko szerokość rzędu po cięciu: 30–50 cm.

Kiedy zbierzesz pierwsze owoce i ile lat plantacja zostaje w jednym miejscu, nasze źródła nie mówią, więc tego tu nie podajemy.