Cięcie czereśni

Dlaczego czereśnię tnie się latem

Instytut Ogrodnictwa w metodyce integrowanej ochrony czereśni pisze wprost: cięcie drzew czereśni w okresie spoczynku jest ryzykowne i w Polsce niepolecane. Drzewa w pełni owocujące tnie się w okresie wegetacji, w drugiej połowie lipca i w sierpniu.

Instytut podaje trzy powody. Po cięciu latem korona jest w pełni nasłoneczniona aż do jesieni, co sprzyja zawiązywaniu pąków kwiatowych i lepszej wielkości owoców. Latem w powietrzu jest znacznie mniej zarodników chorób. W ciepłą, słoneczną pogodę rany szybko obsychają.

Instytut zaznacza, że drzewa osłabione lub uszkodzone przez mróz są szczególnie podatne na raka bakteryjnego. Ostrzega też, że cięcie źle wykonane albo w złym terminie może zwiększyć podatność drzew na choroby. Dlatego czereśni nie tnie się zimą tak jak jabłoni.

Wyjątek: czereśnie na podkładkach karłowych

Materiały Instytutu Ogrodnictwa dla doradców dopuszczają jeden wyjątek. Czereśnie na podkładkach karłowych można ciąć także wczesną wiosną, do 2–3 tygodni po kwitnieniu.

Takie drzewa tnie się mocniej. Od 5–6 roku cięcie ma być intensywne, ze skracaniem pędów. Instytut wyjaśnia, że czereśnie zwykle nie mają problemu z drobnieniem owoców, ale drzewa karłowe po 5–6 roku już tak, a właściwe cięcie temu przeciwdziała.

Cięcie letnie uzupełniające według instytutu nie jest u czereśni wymagane.

Cięcie po posadzeniu

Drzewka przycina się wiosną, niezależnie od tego, czy posadziłeś je jesienią, czy wiosną. Materiały Instytutu Ogrodnictwa dla doradców wyjaśniają dlaczego: przy wykopywaniu ze szkółki około dwie trzecie korzeni zostaje w ziemi, a cięcie przywraca równowagę między korzeniami a koroną.

Jak ciąć, zależy od drzewka:

Instytut zwraca uwagę, że pąki czereśni bardzo łatwo wyłamać. Obchodź się z drzewkiem ostrożnie. Więcej o sadzeniu przeczytasz w artykule Kiedy sadzić czereśnie.

Formowanie młodej czereśni

Zabiegi formujące prowadzi się w pierwszych 3–4 latach życia drzewa. Najlepszy termin to według Instytutu Ogrodnictwa okres późnowiosenny, druga połowa kwietnia.

Przez pierwsze 4 lata tnij umiarkowanie. Instytut ostrzega, że silne cięcie młodych drzew opóźnia owocowanie i znacznie obniża plon.

Korona ma być mocna, z szerokimi kątami między konarami a ich odgałęzieniami. Światło i powietrze muszą docierać do liści i owoców przez cały sezon. Instytut wymienia też sposoby regulowania wzrostu bez piły: formowanie szerokich kątów i odginanie pędów do poziomu. Najlepsze nasłonecznienie dają według niego rzędy w układzie północ–południe.

Cięcie owocującej czereśni

Formowane drzewa tnie się latem, po zbiorze. Cięcie ma utrzymać równowagę między wzrostem a owocowaniem, kształtować koronę i pilnować jej wielkości i zagęszczenia.

Instytut Ogrodnictwa dopuszcza silniejsze cięcie dopiero na drzewach, które owocują co najmniej 10 lat. Młodsze drzewa tnij łagodnie.

Cięcie to także zabieg ochronny. Wycina się pędy porażone, a instytut każe je usuwać z sadu i niszczyć. Prześwietlona korona umożliwia swobodny ruch powietrza i dostęp promieni słonecznych.

Cięcie a choroby kory i drewna

Przy trzech chorobach kory i drewna termin i sposób cięcia mają szczególne znaczenie: przy raku bakteryjnym, leukostomozie i srebrzystości liści.

Rak bakteryjny. Tnij bezpośrednio po zbiorze owoców, w suchy, słoneczny dzień. Silnie porażone gałęzie, a nawet całe drzewa, usuń. Rany zabezpiecz zaraz po cięciu.

Leukostomoza. Unikaj zranień. Instytut zaleca prawidłowe i terminowe cięcie koron, w czerwcu–sierpniu, i zabezpieczanie ran bezpośrednio po cięciu.

Srebrzystość liści. Porażone drzewa oznacz i tnij osobno, żeby nie przenieść grzyba na zdrowe. Drzewa silnie uszkodzone, zwłaszcza z owocnikami grzyba, usuń i spal. Dobrze uformowana korona chroni przed rozłamywaniem się gałęzi i powstawaniem ran.

Brunatna zgnilizna. Tu instytut każe przede wszystkim usuwać i niszczyć porażone, zaschnięte owoce, czyli mumie.

Do zabezpieczania ran używaj tylko preparatów dopuszczonych w Polsce, zgodnie z etykietą.

Gdy źródła się różnią

Termin przy leukostomozie. Tabela chorób w metodyce Instytutu Ogrodnictwa podaje cięcie w czerwcu–sierpniu, a rozdział o cięciu drugą połowę lipca i sierpień dla drzew owocujących. Obie wersje łączy jedno: cięcie w sezonie wegetacji, nie zimą.

Podkładki karłowe. Materiały dla doradców dopuszczają przy nich cięcie także wczesną wiosną, do 2–3 tygodni po kwitnieniu. Materiały dla producentów tego wyjątku nie opisują.