Kiedy sadzić borówkę amerykańską

Wiosna czy jesień: kiedy najlepiej

Polskie źródła dopuszczają oba terminy. Wiosną Murator i Wieści Rolnicze radzą sadzić od marca do kwietnia. Wieści Rolnicze dodają, że warto zdążyć do maja, żeby krzew się ukorzenił, zanim upały przesuszą glebę. Murator pisze, że w tym czasie nowe sadzonki nie ucierpią od mrozu.

Jesienią Michał Mazik w Muratorze radzi sadzić od września do pierwszej połowy listopada. Wieści Rolnicze podają termin od końca września nawet do listopada.

Sadzić możesz tylko wtedy, gdy ziemia nie jest zamarznięta, a temperatura jest powyżej zera. Tak piszą Wieści Rolnicze.

Jaką sadzonkę kiedy. Murator radzi sadzonki z gołym korzeniem sadzić wiosną, bo gorzej znoszą trudne warunki niż rośliny z doniczki. Rośliny w doniczkach są bardziej odporne i lepiej nadają się na jesień.

Wiosna i jesień: porównanie

Oba terminy mają swoje zalety i ryzyka. Tabelę ułożyliśmy na podstawie Muratora i Wieści Rolniczych.

Murator wyjaśnia, dlaczego jesień bywa dobrym terminem. Nadziemna część krzewu szykuje się do spoczynku, więc roślina kieruje siły w korzenie. Ostrzega jednak, że zbyt późno posadzone krzewy mogą nie przezimować, a zbyt wcześnie posadzone trzeba często podlewać.

Kwaśna gleba ważniejsza niż data

Instytut Ogrodnictwa w Skierniewicach w metodyce integrowanej ochrony borówki wysokiej pisze, że roślina ta potrzebuje gleby kwaśnej, o pH 3,5–4,0, bogatej w próchnicę i dość wilgotnej. Inne źródła podają trochę szersze widełki: Murator 3,8–4,8, a Wieści Rolnicze 3,5–5.

Dlatego przed sadzeniem zbadaj glebę. Metodyka radzi sprawdzić odczyn, zawartość próchnicy, składników pokarmowych i poziom wody gruntowej. Zbyt mokrą glebę trzeba zdrenować, a zbyt zasadową zakwasić.

Siarka potrzebuje czasu. Instytut Ogrodnictwa zakwasza glebę najczęściej siarką i podaje jasno: co najmniej rok przed założeniem plantacji. Utlenione formy siarki muszą mieć czas, żeby zadziałać w glebie. W doświadczeniu Instytutu Ogrodnictwa w Skierniewicach siarkę wysiano rok przed sadzeniem, w dawce 250 kg na hektar.

Jeśli nie masz roku, zostaje ci dołek wypełniony kwaśnym podłożem.

Dołek, podłoże i ściółka

Dołek. Murator radzi kopać dołki szerokie na 60–80 cm i głębokie na ponad 40 cm. Wieści Rolnicze podają około 50 cm głębokości i szerokości.

Podłoże. Instytut Ogrodnictwa radzi dodawać do dołków lub mieszać z glebą kwaśny torf, trociny albo rozdrobnioną korę sosnową. Na żyznej, ciężkiej glebie trociny pomagają ją rozluźnić. Słaba gleba potrzebuje więcej materii organicznej i nawadniania. Murator radzi wymieszać ziemię z kwaśnym torfem i trocinami.

W doświadczeniu Instytutu Ogrodnictwa borówki sadzono w rowy głębokie na 30 cm i szerokie na 40 cm. Wypełniono je trocinami zmieszanymi z kwaśnym torfem w proporcji 3:1.

Ściółka. Metodyka poleca w rzędach trociny, igliwie i korę, bo dodatkowo zakwaszają glebę. Warstwa ma mieć około 10 cm i trzeba ją regularnie uzupełniać. Przed ściółkowaniem korą, trocinami lub słomą metodyka zaleca dodać azot. Wieści Rolnicze polecają korę sosnową, która trzyma wilgoć i kwaśny odczyn.

Jak głęboko i w jakiej rozstawie sadzić

Głębokość. Instytut Ogrodnictwa radzi sadzić borówkę 3–5 cm głębiej, niż rosła w doniczce. Murator podaje około 5 cm głębiej. Zbite korzenie z doniczki trzeba przed sadzeniem rozluźnić, a ziemię wokół krzewu ugnieść.

Rozstawa w ogrodzie. Murator podaje 1,2–2,0 m między krzewami w rzędzie i 2,5–3 m między rzędami. Wieści Rolnicze radzą około 1,5 m.

Na plantacjach sadzi się gęściej. Instytut Ogrodnictwa podaje przy zbiorze ręcznym na słabszych glebach 0,8–1,0 m w rzędzie i 2,5–3,0 m między rzędami. W ogrodzie zostaw więcej miejsca, żeby swobodnie zbierać owoce i ściółkować.

Jaką sadzonkę kupić

Instytut Ogrodnictwa radzi kupować kwalifikowany materiał szkółkarski z pewnych szkółek. Najlepsze są sadzonki wolne od chorób i szkodników, z obfitym systemem korzeniowym i kilkoma grubymi pędami.

W doświadczeniu Instytutu Ogrodnictwa sadzono dwuletnie rośliny z doniczek.

Przy wyborze odmiany metodyka radzi brać pod uwagę siłę wzrostu, odporność na choroby, termin dojrzewania, plon, jakość owoców i przydatność do lokalnego klimatu i stanowiska. W tabeli odmian Instytut ocenia mrozoodporność od małej do bardzo dużej. Bardzo dużą mają na przykład 'Reka' i 'Jersey'.

Dlaczego warto posadzić co najmniej dwa krzewy

Marzena Sarniewicz w Muratorze pisze, że borówka jest obcopylna. Potrzebuje drugiej rośliny do zapylenia, dlatego radzi od razu posadzić dwie sadzonki.

Instytut Ogrodnictwa zauważa, że żywopłoty i krzewy wokół plantacji wspierają owady zapylające, głównie trzmiele.

Na owoce poczekasz. Według Muratora pierwsze owoce powinny pojawić się po około 3 latach.

Mróz, przymrozki i pierwsza zima

Instytut Ogrodnictwa radzi unikać zastoisk mrozowych i gleb, które źle trzymają wodę. Najlepszy jest płaski, słoneczny teren z naturalną osłoną od wiatru. Na plantacjach od zachodu i północnego zachodu sadzi się osłonę z szybko rosnących drzew lub żywopłot.

Zima też potrafi zaszkodzić. W doświadczeniu Instytutu Ogrodnictwa zimą 2015/2016 temperatura spadła poniżej −20 °C, a w marcu i kwietniu 2016 roku przyszły przymrozki. Plony tamtego roku były przez to niższe.

Wiosenne przymrozki uszkadzają kwiaty. Na plantacjach chroni się je zraszaniem, które według metodyki działa nawet do −5 °C. Krzewy uszkodzone przez mróz łatwiej łapią choroby.

Jeśli sadzisz jesienią, przed mrozem przykryj glebę wokół krzewu grubą warstwą kory, trocin albo liści, w promieniu 60–80 cm. Tak radzi Murator. Ściółka chroni nasadę pędów i korzenie przed przemarznięciem.

Podlewanie po posadzeniu

Instytut Ogrodnictwa pisze, że nawadnianie to warunek udanej uprawy, szczególnie na lekkich glebach. Borówka ma płytkie korzenie i szybko odczuwa suszę. Długotrwałe zalanie też jej szkodzi.

Po posadzeniu podlej krzew obficie. Wieści Rolnicze radzą utrzymywać glebę stale wilgotną, najlepiej deszczówką. Murator ostrzega, że młoda roślina jest bardzo wrażliwa na przesuszenie, więc podlewaj ją regularnie.

Gdy źródła się nie zgadzają

Odczyn gleby. Instytut Ogrodnictwa podaje pH 3,5–4,0, Murator 3,8–4,8, a Wieści Rolnicze 3,5–5. Bezpieczniej trzymać się wartości Instytutu.

Termin jesienny. Murator podaje wrzesień do pierwszej połowy listopada, Wieści Rolnicze od końca września nawet do listopada.

Dołek. Murator radzi 60–80 cm szerokości i ponad 40 cm głębokości, Wieści Rolnicze około 50 × 50 cm.

Rozstawa. Murator podaje 1,2–2,0 m w rzędzie, Wieści Rolnicze około 1,5 m, a Instytut Ogrodnictwa dla plantacji z ręcznym zbiorem 0,8–1,0 m.